گنج زیر پای استان، سرمایه می خواهد

به گزارش خبرنگار بیرجند سلام، پروین، رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند در نشست خبری با اصحاب رسانه استان به مناسبت هفته خبرنگار، با اشاره به ظرفیت های گسترده معدنی خراسان جنوبی گفت: بخش عمده ظرفیت های معدنی استان هنوز امکان بهره برداری پیدا نکرده است و باید با رعایت الزامات قانونی، فنی و زیست محیطی، مسیر استفاده از این ظرفیت ها هموار شود.

وی افزود: فعالیت های معدنی تاکنون در کمتر از سه درصد مساحت استان انجام شده و مجوزهای معدنی نیز در کمتر از ۱۵ درصد مساحت خراسان جنوبی صادر شده است؛ بنابراین بیش از ۸۰ درصد مساحت استان همچنان در حوزه معدن بلااستفاده مانده است.

رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند عنوان کرد: این وضعیت، ظرفیت بزرگی را پیش روی استان قرار داده است که با اکتشاف، سرمایه گذاری و برنامه ریزی دقیق می توان آن را وارد چرخه اقتصاد کرد.

معدن فقط استخراج نیست

پروین با تأکید بر ضرورت تغییر نگاه به معدن اظهار کرد: فعالیت معدنی نباید به استخراج محدود شود و اکتشاف، استخراج، فرآوری، تولید محصول نهایی و صادرات باید به عنوان زنجیره ای بهم پیوسته دنبال شود.

وی افزود: توسعه فرآوری در داخل استان، ارزش افزوده بیشتری در خراسان جنوبی باقی می گذارد و زمینه شکل گیری واحدهای صنعتی، افزایش اشتغال و رونق کسب و کارهای مرتبط را فراهم میکند.

رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند ادامه داد: مواد معدنی باید تا حد امکان پس از استخراج در داخل استان فرآوری شوند و صنایع پایین دستی نیز در کنار معادن شکل بگیرند؛ زنجیره ای که علاوه بر درآمد، فعالیت هایی در حوزه حمل و نقل، تعمیرات، تأمین تجهیزات و خدمات فنی ایجاد می کند.

ماشین آلات فرسوده، سد توسعه معدن

پروین تأمین ماشین آلات و تجهیزات را از مهمترین نیازهای معدن دانست و گفت: فرسودگی ماشین آلات و دشواری دسترسی به تجهیزات مناسب، هزینه معدن کاری را بالا برده و در برخی موارد مانع توسعه پروژه ها شده است.

وی با اشاره به ظرفیت منطقه آزاد استان افزود: باید راهکارهای تسهیل گر برای تأمین تجهیزات در نظر گرفته شود و منطقه آزاد می تواند در تأمین ماشین آلات، مواد اولیه و تجهیزات مورد نیاز معدن نقش مؤثری داشته باشد.

افغانستان؛ یک فرصت معدنی در همسایگی

رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند با اشاره به مرز مشترک خراسان جنوبی با افغانستان اظهار کرد: همجواری با این کشور یک ظرفیت مهم برای توسعه تجارت و فعالیت های معدنی است.

پروین افزود: افغانستان از ذخایر معدنی قابل توجهی برخوردار است و خراسان جنوبی می تواند با ارتباط مؤثر با فعالان اقتصادی و معدنی افغانستان، زمینه همکاری های اقتصادی را فراهم کند.

وی ادامه داد: هدایت بخشی از مواد معدنی افغانستان برای فرآوری در خراسان جنوبی، در صورت فراهم شدن زیرساخت های لازم، می تواند ارزش افزوده، اشتغال و رونق صنایع معدنی استان را افزایش دهد.

سرمایه های خرد؛ از طلا و ملک تا تولید

رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند یکی از چالش های مهم استان را ضعف فرهنگ سرمایه گذاری مولد دانست و گفت: بخشی از سرمایه های خرد مردم در ملک، سپرده های بانکی، طلا و ارز قرار گرفته است.

پروین افزود: بسیاری از مردم به تنهایی سرمایه لازم برای ورود به پروژه های بزرگ معدنی را ندارند، اما می توان سرمایه های خرد را در قالب شرکت های سهامی عام یا دیگر ساختارهای قانونی تجمیع و وارد پروژه های اقتصادی کرد.

وی تصریح کرد: این شیوه می تواند به شکل گیری شرکت های بزرگ بومی منجر شود تا مردم خودشان در پروژه های اقتصادی استان سهامدار و ذی نفع باشند.

شادان؛ وقتی بازار، یک معدن را اقتصادی کرد

رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند با اشاره به معدن طلای شادان گفت: این معدن سال ها گواهی کشف داشت، اما در مقطعی سرمایه گذاران تمایل چندانی برای ورود به آن نداشتند؛ یکی از دلایل نیز پایین بودن عیار طلا نسبت به برخی مناطق کشور بود.

پروین افزود: افزایش قیمت جهانی طلا شرایط اقتصادی معدن را تغییر داد و استخراج ذخایری با عیار پایین تر نیز توجیه پیدا کرد.

وی بیان کرد: عیار طلای معدن شادان حدود نیم گرم در هر تن است؛ یعنی از هر تن خاک استخراج شده حدود نیم گرم طلا به دست می آید، اما تغییر شرایط بازار، بهره برداری از این ذخیره را اقتصادی کرد.

رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند خاطرنشان کرد: این تجربه نشان می دهد سرمایه گذاری معدنی به نگاه بلند مدت نیاز دارد و پروژه ای که در یک مقطع اقتصادی نیست، ممکن است با تغییر شرایط بازار ارزش اقتصادی بالایی پیدا کند.

پشت هر اکتشاف، یک ریسک بزرگ است

پروین با بیان اینکه معدن را نباید صفر و صد دید، گفت: معدن کار در مرحله اکتشاف با ریسک بالایی مواجه است و ممکن است پس از صرف هزینه های قابل توجه، ذخیره اقتصادی مناسبی کشف نشود.

وی افزود: سرمایه گذارانی که در پروژه های معدنی شکست خورده اند معمولاً دیده نمی شوند و بیشتر نمونه های موفق مورد توجه قرار می گیرند.

رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند تأکید کرد: باید ریسک سرمایه گذاری و هزینه های اکتشاف برای جامعه تبیین شود تا نگاه واقع بینانه تری نسبت به اقتصاد معدن شکل بگیرد.

معدن می تواند کارگر را پیمانکار کند

پروین با اشاره به تجربه منطقه شاکوه نهبندان عنوان کرد: حدود ۲۳ تا ۲۴ سال پیش برای انجام پروژه کارشناسی در این منطقه حضور داشته و مردم آن زمان با بسیاری از تجهیزات و فعال ت‌های معدنی آشنایی نداشتند.

وی افزود: امروز افرادی که کار خود را از کارگری معدن آغاز کرده اند، به استادکاری رسیده اند و سپس با خرید ماشین آلات و تجهیزات به پیمانکار تبدیل شده اند.

رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند ادامه داد: در معادن طلای شادان و دیگر معادن استان نیز افراد محلی با خرید کامیون و تجهیزات وارد چرخه اقتصادی شده اند و از این مسیر برای خود و دیگران اشتغال ایجاد کرده اند.

پروین خاطرنشان کرد: محصول معدن فقط خاک استخراج شده نیست؛ معدن می تواند زنجیره ای از مشاغل و خدمات را در منطقه شکل دهد.

سرمایه گذار مقابل مردم نیست

رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند نسبت به ایجاد تقابل میان مردم و سرمایه گذاران هشدار داد و گفت: فضای امن خراسان جنوبی و برخورد مناسب مردم با سرمایه گذاران از ویژگی های ارزشمند استان است و نباید این سرمایه اجتماعی آسیب ببیند.

پروین افزود: شکل گیری این ذهنیت که سرمایه گذار در مقابل مردم قرار دارد، بی اعتمادی ایجاد می کند و اصلاح چنین فضایی در آینده دشوار خواهد بود.

وی تصریح کرد: واقعیت فعالیت های اقتصادی و معدنی باید برای مردم تبیین شود و مطالبات نیز بر مبنای اطلاعات دقیق و واقعی شکل بگیرد.

سهم ۱۵ درصدی معادن باید برگردد

رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند با اشاره به حقوق دولتی معادن اظهار کرد: معدن داران حقوق دولتی پرداخت می کنند و قانون نیز دولت را مکلف کرده است ۱۵ درصد حقوق دولتی معادن را به محل وقوع معدن بازگرداند.

پروین افزود: اگر در اجرای این قانون نقصی وجود دارد، دستگاه های مسئول باید پاسخگو باشند و این موضوع نباید به حساب معدن کار گذاشته شود.

وی درباره معافیت های مالیاتی برخی فعالیت های معدنی نیز عنوان کرد: دلایل و چارچوب قانونی این معافیت ها باید بررسی شود و نمی توان بدون توجه به شرایط اقتصادی بخش معدن، همه مسائل را متوجه سرمایه گذار کرد.

هدف گذاری برای شرکت های بورسی مردم

رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند با تأکید بر ضرورت مشارکت مردم در اقتصاد گفت: امیدوار است سال آینده چند شرکت بورسی با مشارکت سرمایه های مردم استان شکل بگیرد.

پروین افزود: تجربه موفق سیمان باقران نشان داده است که سرمایه های خرد مردم قابلیت تجمیع برای اجرای پروژه های بزرگ اقتصادی را دارند.

وی بیان کرد: همین الگو در معدن نیز قابل استفاده است و می تواند زمینه شکل گیری «شادان های» آینده را با مشارکت سرمایه گذاران بومی و مردم استان فراهم کند.

ظرفیت بیش از ۲۰ معدن طلای شادان

رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند با اشاره به ظرفیت طلای خراسان جنوبی خبر داد: اگر امروز چهار یا پنج معدن طلا در استان فعال یا در حال توسعه است، مطالعات زمین شناسی از ظرفیت ایجاد بیش از ۲۰ واحد مشابه معدن شادان حکایت دارد.

پروین خاطرنشان کرد: ذخایر دست نخورده قابل توجهی در استان وجود دارد، اما بهره گیری از آنها به اکتشاف، سرمایه گذاری، تأمین ماشین آلات و ایجاد زیرساخت های مناسب نیاز دارد.

وی افزود: بخش خصوصی و نهادهای تخصصی برای ایجاد ساختارهای مناسب سرمایه گذاری و شکل گیری شرکت های اقتصادی، آمادگی کمک به مردم و سرمایه گذاران بومی را دارند.

مطالبه گری رسانه‌ای فقط از دولت نیست

رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند با تأکید بر نقش رسانه ها در توسعه اقتصادی گفت: مطالبه گری رسانه ها درباره معدن نباید فقط متوجه دولت باشد و رسانه ها می توانند با فرهنگ سازی، مردم را با فرصت های سرمایه گذاری مولد آشنا کنند.

پروین ادامه داد: سرمایه های کوچک مردم در صورت تجمیع می تواند وارد پروژه های بزرگ اقتصادی شود و منافع و سود حاصل از این سرمایه گذاری نیز باید به شکل شفاف به سهامداران بازگردد.

وی اظهار کرد: هدایت سرمایه های خرد از فعالیت های غیرمولد به سمت تولید و اقتصاد واقعی، زمینه شکل گیری سرمایه گذاران و شرکت های بزرگ بومی را فراهم می کند.

معدن؛ پیشران آینده خراسان جنوبی

رئیس کمیسیون معدن اتاق بازرگانی بیرجند در پایان تأکید کرد: ظرفیت های معدنی خراسان جنوبی یک فرصت واقعی برای توسعه اقتصادی استان است و نباید اجازه داد این ظرفیت ها سال ها بدون استفاده باقی بماند.

پروین خاطرنشان کرد: توسعه معدن باید همزمان با تکمیل زنجیره ارزش، ایجاد صنایع فرآوری، توسعه زیرساخت ها، تأمین ماشین آلات، مشارکت مردم، حمایت از سرمایه گذاران بومی و رعایت الزامات محیط زیستی دنبال شود.

وی افزود: حرکت مشترک دولت، بخش خصوصی، مردم، رسانه ها و نهادهای تخصصی می تواند معدن را به بستری برای ایجاد اشتغال، افزایش ارزش افزوده، تقویت سرمایه گذاری و جبران بخشی از عقب ماندگی های توسعه ای خراسان جنوبی تبدیل کند.